In het Initiatieven Collectief feuilleton delen initiatiefnemers hun kennis en verhalen en geven middels een vraag het stokje door. Deze week deel 9: Tanja Stigter , initiatiefnemer van de Buitenklas.
Dank aan René Krabbenbosch van OffCourze uit Alkmaar voor het doorgeven van het stokje aan de Buitenklas. De vraag die jullie ons stelden:
“Hoe werken jullie aan zelfreflectie en hoe zet je het in?”
Een betere vraag hadden jullie ons niet kunnen stellen. Dit is namelijk precies waar het we constant mee bezig zijn in ons initiatief.
Veel van de kinderen en jongeren die we in de Buitenklas ontmoeten, hebben langdurige stress ervaren. Chronische overvraging. Onveiligheid. Het gevoel continu tekort te schieten. Door stapeling van de stress is het zenuwstelsel vaak in een permanente overlevingsstand komen te staan: vechten, vluchten, bevriezen of pleasen. In die staat kun je geen reflectie toepassen. Je kunt alleen overleven. Eerst is een ontspannen zenuwstelstel nodig.
In de Buitenklas zetten we de omgeving daarvoor in. De natuur, de paarden en de andere dieren vragen niet om prestaties van je maar je aanwezigheid. Onze groene buitenlocaties, impliceren automatisch beweging en buitenlucht. Vanuit fysieke beweging volgt beweging op mentaal niveau. Vanuit intrinsieke motivatie kom je weer in beweging. Het zenuwstelsel krijgt signalen van veiligheid. Het ervaren van veiligheid ondersteunt in de zelfreflectie.
Kijk-naar-mezelf Paard
Onze dagelijkse begeleiding is gebaseerd op de ontwikkeling van executieve functies. We hebben eigen lesmateriaal, werkvormen en spellen ontwikkeld rondom ‘De Kracht van de Kudde’, onze metafoor voor elf verschillende paarden die allemaal een executieve functie verbeelden. Met als kuddeleider ‘Kijk-naar-mezelf paard’, die sterk is in reflecteren.
Die vraagt steeds tussendoor hoe het gaat/ging en zijn vraag is ook heel vaak of we – als we het nog een keertje doen – het weer zo zouden doen of iets zouden veranderen. Je kijkt als het ware vanuit een punt buiten jezelf naar jezelf. Of je nu in een spelling- of rekenparcours met een paard loopt, de hooibakken aan het vullen bent, een ponypuzzel in elkaar timmert, een ontwerp voor een eetbaar plantenvak voor de paarden maakt, in de paardenmoestuin aan het werk bent, het maakt niet uit wat je doet, iedere activiteit levert een leercirkel op. Je doet iets waardoor je een ervaring hebt, waar je op reflecteert en vervolgens weer doet. Kijk-naar-Mezelf paard loopt aan onze zijde mee in deze leercirkels.
Niet alleen tijdens de alledaagse activiteiten, maar ook tijdens de intake, wanneer we al met de deelnemers een grote, persoonlijk paardenkrachtenmeter in de bak leggen in het bijzijn van de paarden, tijdens tussentijdse evaluaties, als we terugblikken op de leerdoelen die we verzamelen uit ons eigen Paard-erger-je niet spel, maar ook steeds aan het einde van je dagdeel bij de Buitenklas, als we de Paardenkrachtenmeter ‘ronddobbelen’ en onze paardenpionnen verzetten en we terugblikken op de ochtend of middag. Of je nu nog in de fase van rust en herstel zit of al bezig bent met de stap naar een volgende ontwikkelplek.
Van reflecteren op de dieren naar reflecteren op jezelf We reflecteren ook op de dieren waar we mee werken. Hoe was het voor ze? Wat lieten ze zien? Wat vertellen ze ons met hun gedrag? Wat zou daar de reden voor zijn? Wat zouden ze van ons nodig hebben? Wat kunnen ze zelf oplossen? Zo word je al doende vaardig in reflecteren en kun je het gemakkelijker toepassen voor jezelf. Dat maakt reflecteren leuk en een tweede natuur.
Eigen taal vanuit een ander perspectief In het kader van deze aflevering van het feuilleton heb ik een aantal deelnemers van de Buitenklas gevraagd: “Wat vinden jullie eigenlijk van Kijk-naar-Mezelfpaard? Ze waren het er met elkaar over eens dat ze die wel heel prettig vonden. Omdat het een karaktertje, een paardje is, waardoor de focus niet direct op jou als persoon zelf ligt. Dat is precies de insteek van onze metafoor van de paardenkrachten. Niemand voelt zich te rechtstreeks aangesproken, het gaat veilig in de derde persoon. Als coaches met hulp van het paard hebben we op deze manier een eigen taal met de kinderen en jongeren ontwikkeld.
We geven het stokje graag door! Op deze plek lees je binnenkort aan wie.
De Buitenklas
De Buitenklas is een collectief binnen het Initiatieven Collectief. Twintig kindercoaches die met paarden werken, hebben zich verenigd en stellen hun groene buitenlocaties open voor kinderen die niet (alle dagen) naar school gaan. We begeleiden kinderen individueel of in kleine groepjes (maximaal vier personen) tussen de 5 en 18 jaar. Voor wie houdt van bewegen, buitenlucht en dieren. De begeleiding is gericht op de ontwikkeling van leervoorwaarden en wie daaraan toe is, ontvangt onderwijsondersteuning met de methode Anders leren met paarden.
https://www.anderslerenmetpaarden.nl/buitenklas.html
Initiatieven Collectief
In Nederland is een groeiend aantal initiatieven die zich inzet voor thuiszitters. Allemaal hebben ze één gemene deler: ze hebben passende routes ontwikkeld voor jongeren voor wie de ontwikkeling binnen onderwijs of zorg niet of onvoldoende plaatsvindt. In het Initiatieven Collectief bundelen we de krachten van deze initiatieven. Met als belangrijkste doel: voor iedere jongere een passende ontwikkelroute.
Het Initiatieven Collectief gelooft dat iedere jongere recht heeft op ontwikkeling en dat hier meerdere routes voor nodig zijn. Routes die er wél zijn, bottom-up in de praktijk ontwikkeld. Inmiddels hebben duizenden kinderen in de loop der jaren zo de weg teruggevonden naar een betekenisvol leven.